Hoe verduurzaam je je vereniging?

Hoe houd je je sportclub financieel fit en bespaar je euro’s? Overal te lande wordt die vraag gesteld, en vaak wordt een mooie oplossing gevonden in het verduurzamen van de accommodaties. Niet alleen leden, maar ook omwonenden raken soms geïnspireerd om ook hun eigen huis en buurt onder handen te nemen. Sportclubs hebben zodoende een verbindende rol en een voorbeeldfunctie, waarbij goede initiatieven uitstralen naar de directe omgeving.

Op de website Alles over sport staan vele voorbeelden en adviezen hoe men te werk kan gaan om kosten te besparen, maar ook hoe je leden, omwonenden, gemeente, provincie, en zelfs Europa, hierbij kunt betrekken.

Een mooie eerste stap is het laten uitvoeren van een duurzaamheidsscan of energiescan. Sommige gemeentes bieden deze ook aan hun verenigingen aan. Met de verkregen adviezen kun je dan aan de slag. 

Er blijkt keuze genoeg te zijn om energie en geld te besparen, en ook vele manieren om leden en de directe omgeving te verleiden om hun steentje bij te dragen. Kijk voor een praktijkvoorbeeld naar Voetbalvereniging Wolfaartsdijk.

Energie bij sportverenigingen

Vaak wordt er verwarmd met diverse inefficiënte verwarmingssystemen en warmwatervoorzieningen, zoals boilers. Er zijn echter mooie energiezuinige alternatieven. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het plaatsen van zonnecollectoren die douchewater voorverwarmen. Voor energie-opwek kunnen op daken van tribunes en clubhuis bovendien zonnepanelen worden geïnstalleerd. Zelfs langs het veld zijn zonnepanelen een optie, in de vorm van gesponsorde 4D-boarding. Tijdens de wedstrijd fungeren de borden als reclamebord. Hierna worden de borden automatisch omgedraaid en komen de zonnepanelen in actie. Voetbalclub Wolfaartsdijk heeft 16 meter 4D-boarding laten plaatsen. Door gebruik van slimme meters krijgt men inzicht in het energieverbruik en kunnen overschotten aan opgewekte energie worden teruggeleverd aan het energiebedrijf.

Besparing
Het loont vaak de moeite om bestaande apparatuur te vervangen door nieuwe energiezuinigere versies. Denk hierbij niet alleen aan verwarmingsketels en slimmere thermostaten, maar ook koelkasten en diepvriezers. Bij een eventuele winterstop kan deze apparatuur ook afgeschakeld worden, met hooguit de verwarming nog op een laag pitje om alles vorstvrij te houden. Ook op verlichting valt te besparen. Zijn alle lampen al vervangen door LED-lampen? Verder kan met bewegingssensoren, of door middel van een tijdklok, de verlichting op de juiste momenten in- en uitgeschakeld worden. Dit geldt ook voor het ventilatiesysteem. Waterverbruik kan worden ingeperkt met zelfsluitende kranen, bijvoorbeeld met een drukknop. En met afgevangen regenwater kunnen de velden worden besproeid.

Ook op vervoer kan energie worden bespaard. Huur voor de uitwedstrijd eens een elektrisch busje voor alle teamgenoten. Of, bij kortere afstanden, fiets er eens gezamenlijk naartoe, bij wijze van warming up…

Isolatie
Een groen dak, bijvoorbeeld beplant met sedum, is mooi, maar ook heel energievriendelijk. Het dak geeft koelte in de zomer. Bovendien buffert het dak regenwater, waardoor afvoeren minder zwaar worden belast.

Een alternatief is een witte dakbedekking. Deze houdt in de zomer de warmte buiten.
Maak deuren zelfsluitend, door drangers te plaatsen, en voorzie je clubhuis van een ‘geïsoleerde schil’, door muren en daken te isoleren en enkel glas te vervangen door dubbel glas.

Monitoring
Heel motiverend is het tonen van de effecten van de duurzaamheidsmaatregelen binnen de club. Zet hiervoor informatieborden en/of schermen in. Het verminderde energie- en waterverbruik kan hierop in beeld worden gebracht. Ook de website van de sportvereniging is hiervoor een goed platform. Aan slimme meters zijn diverse slimme apparaatjes te koppelen die het actuele verbruik op elk moment kunnen laten zien, op een scherm of met een app op de smartphone. Met een energie management systeem kan het bewustzijn van de leden vergroot worden om wat vaker het licht uit te doen en de deur achter zich dicht te trekken. Maak ook gebruik van slimme stekkers of smartplugs. Deze kunnen op individueel niveau apparaten uitmeten en zelfs schakelen of zijn te programmeren. Zo kun je direct meten of het verstandig is om bijvoorbeeld de oude koelkast om te wisselen voor een duurzaam alternatief.

Afval en recycling, sportmaterialen, voeding

Afval en Recycling
Draag ook als club je steentje bij aan het milieu door afval goed te scheiden. Bied afval van glas, papier, karton, gft, klein chemisch afval, textiel en restafval apart aan. Veel afval kan worden hergebruikt als grondstof voor nieuwe producten. In een aantal gemeentes scheelt het ook in de portemonnee. Daar is de afvalstoffenheffing lager naarmate het afval beter gescheiden wordt.

Sportmaterialen
Natuurlijk is het bij sportkleding belangrijk om je af te vragen of ze wel duurzaam is gefabriceerd. Is er geen kinderarbeid in arme landen voor verricht? Van gerecyclede PET-flessen wordt tegenwoordig ook sportkleding gemaakt. Het Nederlands elftal speelt al jaren in shirts uit gerecycled materiaal. Ze zitten lekkerder dan de oude shirts, zijn lichter en voeren het zweet beter af. Sommige clubs hebben een kledingleaseplan. Hiermee wordt tegen een kleine vergoeding kleding in bruikleen gegeven.

Om hergebruik van oude sporttenues te stimuleren kun je ook jaarlijks voor je leden een tweedehands markt organiseren. Of maak met je oude sportkleding sportverenigingen in arme landen blij.

Voeding
Sporten motiveert om gezond te eten. En dan is het fijn als je na je training in de kantine een gezond broodje of fruitsalade kunt kopen. Dat zijn mooie alternatieven voor gefrituurde snacks en in plastic verpakte koeken en ander snoepgoed.

Mocht de frituur niet willen wijken, breng dan ieder geval het vet naar een inzamelpunt.