Interview Jason Eden

Kunstenaar Jason Eden (Los Angeles, 1968) maakt collagekunst van posters uit de publieke ruimtes. Als een moderne archeoloog graaft hij door de dikke lagen gelijmd papier. Hierbij ontdekt hij een hele geschiedenis aan culturele bedrijvigheid. Intuïtief en methodisch haalt hij lagen posterpapier weg en creëert daarbij nieuwe kunstwerken.

Wat voor soort kunst maak je?
“Mijn basismateriaal zijn dikke lagen verschillende posters uit de publieke ruimten. Die opeenstapelingen ontstaan wanneer poster op poster geplakt wordt. Bij mijn project 'Poster-Excavations' gebruik ik die dikke massa papier als basis. Door snijden en knippen haal ik delen papier weg: het resultaat zijn décollage-kunstwerken.”

Waarom noem je jezelf een moderne archeoloog?
“Net als hen graaf en ontdek ik lagen die een bepaalde tijd aangeven. Hoe dieper ik ga, hoe ouder het materiaal. Wanneer ik lagen posters van een billboard haal, heb ik geen idee wat er onder zit. Het is altijd een verrassing wat ik ga vinden. Ik zie het als moderne archeologie in het stedelijke landschap. Door deze methode ontdek ik de culturele activiteit van een specifiek gebied.”

Waarom gebruik je posters?
“Als kind was ik al gefascineerd door posters: hoe al die stukken papier op elkaar lagen en welke kleuren ze bevatten. Maar ook de scheuren en vlekken die veroorzaakt werden door de invloed van de natuur en de mens. Daarnaast hebben posters enorme zeggingskracht. Elke dag worden we aan ze blootgesteld en ze bevatten een grote hoeveelheid informatie. Het voelt als een aanval op je zintuigen. De posters worden gemaakt om je te verleiden, om je iets te laten kopen of om je mening te beïnvloeden. Daarnaast vind ik de posters prachtig om te zien: de graphics, de vormen, de letters.”

Hoe ziet je werkproces eruit?
“Kunst is voor mij de perfecte balans tussen intuïtie en methodische structuur. Wanneer ik aan een werk begin, heb ik daar geen groot plan bij. Bij mijn collagekunst kan dat ook niet. Ik begin met snijden en weet nooit wat ik zal aantreffen. Bij 'Excavation Mumbai 3' bijvoorbeeld, ontdekte ik in de vijfde laag een oog. Het bleek onderdeel van een afbeelding van een man te zijn. Om deze naar voren te laten komen, heb ik onderdelen van andere lagen weg moeten snijden. Het is een enorm delicaat proces, waarbij ik volledig geconcentreerd moet zijn.”

Wat zijn elementen die regelmatig in je collages terugkeren?
“De kakafonie van kleuren. De levendigheid en diversiteit ervan. Maar ook de letters. Meestal breek ik stukjes tekst op en creëer ik nieuwe woorden in mijn kunstwerken.”

Wat doe je met restmateriaal van de posters?
“Het restmateriaal gebruik ik op menselijke sculpturen van papier-maché. Dit zijn figuren die ik in zo'n houding positioneer, dat het lijkt alsof ze gedood zijn door een ramp. Ze doen denken aan de slachtoffers die bij Pompeii zijn gevonden. Daarnaast verpulver ik ongebruikte stukken papier, leng ze met vloeistof aan en creëer een nieuw basismateriaal. Deze zomer heb ik daar een object van gemaakt.”

Waar haal je de posters vandaan?
“Overal waar ik ze maar kan vinden. Ik loop soms op onmogelijke tijden in de nacht met enorme stapels vastgelijmde posters rond. De grootste was 200 lagen dik en vond deze in de buurt van een Heineken fabriek in Amsterdam. Door de jaren heen heb ik van alles gevonden in die massa's papier. Dat gaat van film- en theaterposters tot posters van een protestmars tegen pedofielen of vermiste kinderen. Tegenwoordig wordt steeds meer gebruik gemaakt van elektronische billboards of posters van vinyl. De papieren poster is helaas aan het verdwijnen, het wordt dus steeds moeilijker voor me om ze te vinden.”

Gebruik je alleen Nederlandse posters?
“Nee, ik reis graag en verzamel ze van over de hele wereld. In Mumbai, India heb ik een aantal interessante posters van de muren kunnen halen. De ene keer kan ik ze oprollen en in een rol naar huis versturen. Soms is dat geen optie en haal ik enorme stukken van de muur. Ik verpak ze en in het geheel worden ze naar Nederland verstuurd.”

Zit er een statement verborgen in je werk?
“Nee, ik heb daar niets mee. Kunst als statement. Wel zie ik een gelijkenis tussen mijn collages en de persoonlijkheid van een mens. Beiden kun je zien als een ui. Wanneer je laagje voor laagje wegwerkt, kom je tot de kern.”

Meer weten?
Meer weten over Jason Eden? Bekijk hier zijn Facebookpagina. Ook bewerkte röntgenfoto’s zijn onderdeel van zijn collagekunstwerken. In dit interview vertelt hij daar meer over.