DIY – nieuwe vormen van ambachtelijkheid

Niet alleen professionele ontwerpers houden zich bezig met ambachten en handwerk. Het begrip DIY (Do It Yourself) staat voor een groeiende beweging van mensen die alternatieven willen creëren voor de massaproductie door grote bedrijven. Dankzij initiatieven op internet kunnen mensen met hun handgemaakte producten een groot publiek bereiken.

DIY
DIY staat voor 'Do It Yourself'. De term wordt gebruikt voor allerlei creatieve uitingen die in een alternatief circuit ontstaan, onafhankelijk van grote bedrijven en producenten. Dat kunnen boeken of magazines zijn, indie-bands en kleine platenlabels, maar ook zelfgemaakte voertuigen, meubels, wandversieringen, computerprogramma's of games. Op 20 oktober 2012 werd in Groningen de eerste 'Mini Maker Faire' van Europa gehouden. In Amerika is dit soort bijeenkomsten sinds 2006 een begrip en hebben de 'faires' zich over Europa uitgespreid.. Makers van allerlei 'zinnige en onzinnige dingen' komen bij elkaar om hun vondsten met elkaar en met het publiek te delen. Bekijk hier een videoverslag van de fair in Groningen. Op de website van het Amerikaanse MAKE magazine, initiatiefnemer van de Maker Faires, vind je talloze DIY- ideeën, van appeltaarten tot 3D-prints.

Bij zogenaamde FabLabs, te vinden in tientalle plaatsen in de Benelux, kunnen bedrijven en individuen gebruik maken van bijvoorbeeld 3D-printers en laser-snijmachines om hun creatieve ideeën zelf uit te voeren.

Etsy en Dawanda
Tijdens de Dutch Design Week 2012 lanceerde het Amerikaanse bedrijf Etsy een Nederlands 'filiaal' van hun website. Etsy werd in 2005 opgericht in New York, en groeide uit tot een wereldwijde online marktplaats voor handgemaakte en vintage producten. Iedereen kan zijn of haar zelfgemaakte producten aanbieden in een eigen 'Etsy-winkel'. En als klant koop je direct van de maker. Ook kan je als maker in contact komen met gelijkgestemden, om ideeën en kennis uit te wisselen.

In december 2006 werd in Berlijn een soortgelijke website opgericht: Dawanda. In augustus 2012 opende ook dit online netwerk voor handgemaakte producten een filiaal in Nederland. Op deze site vind je een aanbod dat vergelijkbaar is met dat van Etsy: meubels, tassen, kleding, accessoires en nog heel veel meer.

Zowel Etsy als Dawanda maken een stormachtige groei door. Eind 2010 had Etsy zo'n 7 miljoen gebruikers (aanbieders en klanten) en de inkomsten liepen op tot 314 miljoen dollar. (Bron: Quartely Retail Review) Bij Dawanda waren in oktober 2012 meer dan 120.000 makers aangesloten.

Markten
Een ander, kleinschalig initiatief is de Hip en Handgemaakt Markt. Angelien Hoppen begon in 2011 met het organiseren van deze markten. Zo'n 50 webwinkels kunnen er een kraam huren om hun zelfgemaakte producten aan te bieden. De markten hebben in 2011 en 2012 al plaatsgevonden in onder meer Hengelo, Arnhem en Nijmegen en zijn inmiddels uitgebreid met Amersfoort en Zwolle. In dit verslag met foto's krijg je een indruk van een Hip en Handgemaakt Markt.

In Eindhoven vindt elke derde zondag van de maand de Feel Good Market plaats, waar ambachtslieden, ontwerpers en creatievelingen hun producten verkopen. Hier zijn ook streekproducten en biologisch voedsel te koop. Andere voorbeelden zijn de Sunday Market in Amsterdam en de Swan Market in Rotterdam.

Make Bags Not War
Het Amsterdamse Make Bags Not War speelt in op de DIY-trend, door zelfmaak-pakketten aan te bieden voor leren tassen. Alle onderdelen van de tas zitten in het pakket, samen met de benodigde werktuigen en een handleiding. Ook kan je instructies krijgen via video's op de website. De bedenkers van dit concept willen 'de creatieve kracht van de consument herstellen en het gevoel van vervulling terugbrengen dat het maken van mooie producten met zich meebrengt,' aldus de website. De bedenkers gebruiken geavanceerde digitale technieken (CAD/CAM en een digitale snijmachine) bij het maken van de onderdelen van de tas. In dit project vullen handwerk en moderne technologie elkaar dus naadloos aan.

 

Tekst: Anneke van Wolfswinkel